Porównanie uwarunkowań Brzegu i Sanoka w kontekście budowy więzienia – felieton Grzegorza Surdyki

1
Brzeg Skarbimierz

Burmistrz Jerzy Wrębiak udostępnił na swoim facebookowym profilu artykuł opublikowany w Rzeczpospolitej pt. „Będą zarabiać na kryminale”*.  Pan Wrębiak opatrzył ten tekst komentarzem „A Sanok się cieszy!”.


Biorąc pod uwagę burzliwy przebieg dyskusji publicznej w kwestii planów wybudowania drugiego więzienia w naszym mieście nie sposób nie odnieść się do entuzjazmu burmistrza. Z artykułu dowiemy się, że nowe więzienie przyniesie Sanokowi wpływy z podatków. Przeczytamy też o zadowoleniu burmistrza tego miasta w związku z ową decyzją.

Warto spojrzeć też na drugą stronę medalu. W przedstawionym tekście napisano, że „Nowe więzienie położone będzie na obrzeżach miasta” oraz, że  „trafiać do niego będą więźniowie odsiadujący wyroki za poważne przestępstwa i stwarzający zagrożenie dla innych”. Przeczytamy również o wyposażeniu obiektu „świetlica, fryzjernia, pokoje dla wychowawców, pokój psychologa, pomieszczenie kontroli osadzonych, pokój czynności procesowych oraz pokój ze stanowiskiem internetowym i punkt biblioteczny”. Dowiemy się też, że nie było sprzeciwu mieszkańców. Końcówka tekstu to przedstawienie poglądu specjalistów „Budowanie nowych kryminałów to nie najlepszy kierunek – twierdzą kryminolodzy. Zdaniem większości z nich w zakładach karnych powinni przebywać najgroźniejsi przestępcy. Reszta powinna odbywać karę w areszcie domowym z elektroniczną bransoletą. Dzięki temu mogliby pracować nie tylko na swoje utrzymanie, ale i nie tracić kontaktu z rodziną”.

Warto zapoznać się z całym tekstem i wyrobić sobie własne zdanie. Ja natomiast chciałbym przedstawić ten kontrowersyjny w naszym mieście temat z innej strony. Zestawiając dane statystyczne i porównując tym samym uwarunkowania Brzegu i Sanoka właśnie w kontekście wybudowania nowego, ogromnego więzienia.  Poniżej wybrane dane w ujęciu tabelarycznym:

Brzeg Sanok
Powierzchnia w km2 ** 14,6 38,08
Liczba mieszkańców ** 36.381 38.272
Gęstość zaludnienia os/km2 ** 2.490 1.005
Dochody budżetu na 2018r. (w zł) *** 167.677.818 177.802.674
Wydatki budżetu na 2018r. (w zł) *** 194.370.978 220.706.003
Zadłużenie ogółem 3 kw. 2017r. (w zł) **** 16.137.535 32.593.183
Kwota zadłużenia na mieszkańca (w zł) **** 445 852

 

Jakie możemy wyciągnąć wnioski? Otóż przy podobnej liczbie ludności zamieszkującej porównywane miasta, Sanok posiada prawie trzykrotnie większą powierzchnię. Przy niemal identycznej wielkości dochodów budżetowych (Sanok 6% większe) wydatki miasta Sanok są o prawie 14% wyższe niż Brzegu. Dodatkowo zadłużenie na mieszkańca jest prawie dwukrotnie większe w Sanoku niż w Brzegu.

Sanok obszarowo jest znacznie większy od Brzegu. Kwestie finansowe pokazują natomiast, że burmistrzowi Sanoka potrzebny jest kolejny podatnik (więzienie) dużo bardziej niż naszemu miastu. Przy podobnym budżecie na 2018r. burmistrz Sanoka planuje dużo większe wydatki niż burmistrz Brzegu, choć w naszym mieście też jest planowany spory wzrost zadłużenia.

Proszę zauważyć, że burmistrz Sanoka mimo tego, że w obecnej chwili mieszkańcy jego miasta są dwukrotnie bardziej zadłużeni niż brzeżanie planuje wyższe wydatki niż w Brzegu – oczywiście na kredyt.  No cóż, rok wyborczy wśród piastujących władzę zawsze rządzi się swoimi prawami. Inwestycje na pokaz – przepraszam na kredyt – w roku wyborczym to przecież dzisiaj niemal standard. Oczywiście to beznadziejny standard, ale nie podejmę się dyskusji z głosem wyborców.

Niemniej z czegoś tę kiełbasę wyborczą trzeba będzie spłacać a skoro burmistrzowi Sanoka nie przeszkadza, że będzie ją spłacał podatkami z więzienia, to jego sprawa. Nie bez znaczenia jest fakt, że Sanok posiada dużo większy obszar niż Brzeg i więzienie będzie położone „na obrzeżach miasta”. Może w ich przypadku uciążliwość takiego obiektu nie będzie tak duża jak u nas?

Na koniec najważniejsze. Skoro „Sanok się cieszy” – to cieszmy się z ich radości i nie brońmy im tego. Z drugiej strony skoro Brzeg się nie cieszy – to czy powinno się go na siłę uszczęśliwiać?

Szukajmy dla naszego miasta takich rozwiązań, które nie zmienią jego wielowiekowego charakteru a raczej będą go kultywować i rozwijać. Takim rozwiązaniem jest np. zgodne połączenie gmin Brzeg i Skarbimierz.

Grzegorz Surdyka,
Współzałożyciel Komitetu ds. połączenia gmin Brzeg i Skarbimierz

* Źródło: http://www.rp.pl/Zycie-Rzeszowa-i-Podkarpacia/309179905-Beda-zarabiac-na-kryminale.html
** Źródło: http://www.polskawliczbach.pl/Brzeg
*** Źródło: Projekty uchwał budżetowych dostępnych w BIP
**** Źródło: http://samorzad.pap.pl/depesze/redakcyjne.praca.akty/179872/Zadluzenie-na-mieszkanca-wg-danych-ze-sprawozdan-z-wykonania-budzetow-JST-po-3-kw–2017-r-