Image by Paul Diaconu from Pixabay
Obowiązek przeprowadzenia badań pracowniczych spoczywa na pracodawcy — i dotyczy zarówno nowo zatrudnionych, jak i osób wracających do pracy po dłuższej nieobecności. Osobny rozdział stanowią badania kierowców, które są wymagane przy ubieganiu się o uprawnienia do prowadzenia pojazdów lub ich przedłużaniu. Przychodnia działająca we Wrocławiu przy ul. Jana Długosza 48 realizuje oba te obszary w ramach jednej placówki, co pozwala pracownikom i kierowcom załatwić wszystkie formalności podczas jednej wizyty. Placówka przyjmuje pacjentów indywidualnych oraz obsługuje firmy, a terminy oczekiwania wynoszą średnio jeden lub dwa dni robocze od momentu rejestracji.
Medycyna pracy to dziedzina zajmująca się profilaktyką i diagnostyką chorób zawodowych oraz oceną wpływu środowiska pracy na zdrowie pracownika. Lekarz medycyny pracy, po przeprowadzeniu wywiadu i badania fizykalnego, wydaje orzeczenie o zdolności do pracy na konkretnym stanowisku lub stwierdza istnienie przeciwwskazań. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z Kodeksu pracy i spoczywa na każdym pracodawcy. Wyróżnia się kilka rodzajów badań pracowniczych. Badania wstępne są wykonywane przed podjęciem zatrudnienia albo po zmianie stanowiska, jeśli na nowym miejscu pracy występują dodatkowe narażenia. Badania kontrolne przeprowadza się u pracowników, którzy przebywali na zwolnieniu lekarskim przez ponad 30 dni — ich celem jest potwierdzenie braku przeciwwskazań do powrotu na dane stanowisko. Badania okresowe dotyczą pracowników już zatrudnionych, którym upływa ważność poprzedniego orzeczenia. Osobną kategorię stanowią badania wynikające z pogorszenia stanu zdrowia — wykonuje się je wtedy, gdy pracownik, mimo posiadania ważnego orzeczenia, zgłosi pracodawcy dolegliwości uniemożliwiające dotychczasową pracę. Przychodnia prowadzi badania dla pracowników wszystkich zawodów i branż, na każde stanowisko pracy, niezależnie od rodzaju czynników szkodliwych lub uciążliwych. W zakres realizowanych świadczeń wchodzą m.in. badania pracowników pracujących na wysokości i przy maszynach w ruchu, badania operatorów wózków widłowych i sprzętu budowlanego, a także badania w narażeniu na promieniowanie jonizujące i elektromagnetyczne. Przychodnia wykonuje również badania sanitarno-epidemiologiczne wraz z wydaniem orzeczenia, a w razie potrzeby przeprowadza wizytacje stanowisk pracy i komisje BHP.
Podczas jednej wizyty pacjent może przejść wszystkie wymagane badania — laboratoryjne, diagnostyczne i specjalistyczne — a orzeczenie lekarskie zostaje wydane w tym samym dniu. Czas trwania całego procesu wynosi od jednej do trzech godzin, w zależności od liczby czynników szkodliwych na danym stanowisku. Wyjątek stanowią badania sanitarno-epidemiologiczne pierwszorazowe, które wymagają dwóch wizyt — ze względu na konieczność oczekiwania na wyniki posiewów mikrobiologicznych. Medycyna pracy we Wrocławiu realizowana przez tę placówkę obejmuje szeroki wachlarz konsultacji specjalistycznych. W zależności od stanowiska pracy lekarz medycyny pracy może skierować pacjenta na badanie okulistyczne, laryngologiczne, neurologiczne lub psychotechniczne. Na końcu każdego procesu stoi lekarz orzecznik, który na podstawie zebranych wyników wydaje pracownikowi zaświadczenie dopuszczające do pracy — lub stwierdza przeciwwskazania. Każdy pracownik przystępujący do badania powinien mieć przy sobie skierowanie od pracodawcy zawierające imię, nazwisko, PESEL oraz opis stanowiska pracy. Do badania przystępuje się w dobrym stanie zdrowia, a jeśli stanowisko wymaga badań laboratoryjnych — na czczo. Pracownicy z chorobami przewlekłymi lub niepełnosprawnością powinni zabrać ze sobą dokumentację medyczną. Osoby kierowane na badanie kontrolne po chorobie muszą przedstawić dokumentację dotyczącą przebytego schorzenia lub, w stosownych przypadkach, wypis ze szpitala. Pracodawcy mogą skierować pracowników bezpośrednio do rejestracji, a orzeczenie zostaje wystawione w dwóch egzemplarzach — dla pracownika i dla pracodawcy — w formie papierowej lub elektronicznej. Dla firm placówka przygotowuje indywidualną ofertę obejmującą kompleksową obsługę w zakresie medycyny pracy, co jest szczególnie istotne przy zatrudnianiu większej liczby pracowników lub prowadzeniu działalności w sektorach o podwyższonym ryzyku zawodowym.
Badania kierowców to badania lekarskie przeprowadzane w celu określenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Obowiązek ich wykonania wynika z ustawy o kierujących pojazdami i dotyczy kilku grup osób. Badaniu podlegają osoby ubiegające się o prawo jazdy lub uprawnienia do kierowania motorowerem, tramwajem lub pojazdami silnikowymi, a także kierowcy przedłużający ważność posiadanych uprawnień. Badania są wymagane również po cofnięciu uprawnień ze względu na stan zdrowia, po prowadzeniu pojazdu pod wpływem alkoholu lub środków odurzających, a także w sytuacji, gdy stan zdrowia kierowcy budzi uzasadnione zastrzeżenia. Centrum medyczne HiH realizuje badania kierowców dla wszystkich kategorii prawa jazdy — zarówno amatorskiego, jak i zawodowego. W przypadku kategorii A, B i T zakres badań obejmuje badanie okulistyczne, oznaczenie poziomu glukozy we krwi oraz wizytę u lekarza orzecznika kończącą się wydaniem zaświadczenia. Jeśli w trakcie badania pojawią się wskazania kliniczne, lekarz może zlecić dodatkowo audiometrię, konsultację laryngologiczną, neurologiczną lub badanie widzenia zmierzchowego i zjawiska olśnienia. Kierowcy ubiegający się o kategorie C, D i E przechodzą rozszerzone badania — poza okulistyką i glukozą obowiązuje ich badanie neurologiczne oraz psychotechniczne, w tym ocena widzenia zmierzchowego i zjawiska olśnienia. Wynikiem badania psychologicznego jest orzeczenie psychologiczne wydawane do wydziału komunikacji. Dopiero po jego uzyskaniu kierowca udaje się do lekarza orzecznika, który wystawia orzeczenie lekarskie potwierdzające zdolność do prowadzenia pojazdów.
Wszystkie badania przeprowadzane są w tej samej placówce. Kierowca uzyskuje zaświadczenie lekarskie i psychologiczne tego samego dnia, podczas jednej wizyty. To rozwiązanie jest szczególnie istotne dla osób zawodowo związanych z transportem, dla których czas oczekiwania na dokumenty ma bezpośrednie przełożenie na możliwość wykonywania pracy. Na badanie należy stawić się na czczo, w pełni wypoczętym i bez śladów spożycia alkoholu lub środków odurzających. Wymagane dokumenty to dowód tożsamości z numerem PESEL, a w razie potrzeby — okulary lub soczewki korekcyjne, aparat słuchowy, poprzednie prawo jazdy przy przedłużaniu uprawnień oraz posiadana dokumentacja medyczna. Badania kierowców we Wrocławiu realizowane przez tę placówkę są dostępne dla pacjentów indywidualnych, a przy większej skali — dla firm transportowych i logistycznych w ramach indywidualnie przygotowanej oferty.
