Grodków. Społeczna inicjatywa odrzucona. Trasy rowerowe powstaną bez mieszkańców

Najpierw chcieli usiąść do jednego stołu i wspólnie zaplanować przyszłość tras pieszych i rowerowych w gminie Grodków. To mieszkańcy od lat przemierzający lokalne drogi i leśne ścieżki, znający teren lepiej niż jakakolwiek firma zewnętrzna. Liczyli, że ich doświadczenie pomoże stworzyć sieć tras odpowiadającą rzeczywistym potrzebom mieszkańców i turystów. Spotkania z burmistrzem jednak się nie doczekali. Zamiast rozmowy pojawił się gotowy przewodnik przygotowany na zlecenie urzędu. Dziś autorzy społecznej inicjatywy przekonują, że dokument pomija wiele kluczowych połączeń i został opracowany bez konsultacji z mieszkańcami.

Nie chcieli pieniędzy. Nie zabiegali o stanowiska ani rozgłos. Chcieli jedynie podzielić się wiedzą, którą zdobywali przez lata podczas pieszych i rowerowych wędrówek po gminie Grodków. To grupa mieszkańców doskonale znających lokalne drogi, leśne dukty, polne ścieżki i miejsca atrakcyjne turystycznie. Wiedzą, które odcinki są bezpieczne, które wymagają modernizacji i gdzie w przyszłości można stworzyć nowe połączenia. Ich pomysł był prosty. Najpierw rozmowa. Później wspólne opracowanie długofalowej strategii rozwoju tras pieszych i rowerowych. Dopiero na końcu przygotowanie map, przewodników i materiałów promocyjnych.

Najpierw chcieli rozmawiać

25 maja przedstawiciele grupy skierowali do burmistrza Miłosza Kroka pismo z prośbą o spotkanie. Nie oczekiwali podpisania żadnych umów. Nie chcieli tworzyć projektu za pieniądze gminy. Proponowali bezpłatną współpracę i przekazanie własnych doświadczeń przy opracowywaniu strategii rozwoju tras pieszych i rowerowych.
Ich zdaniem dokument powinien powstawać oddolnie, z udziałem mieszkańców, a nie wyłącznie przy biurkach urzędników czy w siedzibie firmy zewnętrznej.
Co więcej, sam burmistrz Miłosz Krok w jednym z wywiadów dla regionalnej telewizji zapowiadał, że do takiego spotkania dojdzie. Do dziś jednak nie został wyznaczony jego termin.

Zamiast rozmowy pojawił się gotowy przewodnik
Kilka tygodni później Urząd Miejski ogłosił rozpoczęcie prezentacji pięciu tras rowerowych przygotowanych dla mieszkańców. W mediach społecznościowych poinformowano, że autorem przebiegu tras, opisów, map i zdjęć jest Przemysław Supernak, prowadzący projekt SuperGlob. Urząd zachęcał mieszkańców do korzystania z gotowego przewodnika oraz pobierania map i plików nawigacyjnych.
Dla osób, które od ponad miesiąca czekały na spotkanie z burmistrzem, był to sygnał, że decyzja zapadła bez ich udziału. Rozczarowania nie kryją do dziś.

Mieszkańcy wskazują konkretne błędy

Ich zdaniem przygotowane trasy nie tworzą spójnej sieci komunikacyjnej.
Najważniejszym zarzutem jest brak koncepcji bezpiecznego połączenia wszystkich sołectw gminy oraz niewykorzystanie istniejących dróg polnych i leśnych, które od lat służą rowerzystom.
Społecznicy zwracają uwagę między innymi na:
• pominięcie alei czereśniowej w Tarnowie, mimo że wcześniej zainwestowano tam około 90 tys. zł, 
• prowadzenie tras dłuższymi odcinkami asfaltowych dróg zamiast atrakcyjniejszych i bezpieczniejszych dróg polnych, 
• nieuwzględnienie planowanych połączeń między innymi z Leśnicą, Żelazną czy Gałązczycami, 
• niewykorzystanie licznych dróg leśnych, 
• brak powiązania tras z planami sąsiednich gmin, 
• całkowity brak konsultacji społecznych. 

- „Najpierw należało stworzyć sieć połączeń pomiędzy wszystkimi miejscowościami gminy oraz gminami sąsiednimi. Dopiero później zaprosić mieszkańców do konsultacji, aby zweryfikować proponowane rozwiązania. Na końcu przygotować dokumentację, mapy i działania promocyjne. A inwestycje realizować etapami, w miarę pozyskiwania środków zewnętrznych. – tak podsumowuje postępowanie burmistrza Norbert Bohdziul, koordynator grupy mieszkańców.
Jego zdaniem właśnie taka kolejność daje szansę na stworzenie sieci tras, która będzie funkcjonowała przez kolejne dziesięciolecia.

Sąsiedzi chcą rozmawiać

Co ciekawe, mimo braku spotkania z burmistrzem Grodkowa przedstawiciele społecznej inicjatywy rozpoczęli rozmowy z sąsiednimi samorządami.
Odbyło się już spotkanie z władzami gminy Skoroszyce, podczas którego omawiano między innymi możliwość połączenia tras rowerowych przez Stary Grodków, Jaszów, Czarnolas czy Kopice. Kolejne rozmowy przeprowadzono z włodarzem gminy Przeworno. Tam również rozpoczęto wstępne prace nad koncepcją połączenia obu gmin wspólną siecią tras pieszych i rowerowych. Jak podkreślają inicjatorzy projektu, żadna z sąsiednich gmin nie traktowała propozycji rozmowy jako problemu.

W Grodkowie na spotkanie nadal czekają. Komentarz redakcji 

Historia tras pieszych i rowerowych w gminie Grodków pokazuje, że największym problemem nie są źle wytyczone ścieżki. Największym problemem jest sposób, w jaki traktowani są mieszkańcy, gdy chcą bezinteresownie zaangażować się w rozwój swojej gminy.
Trudno znaleźć racjonalne uzasadnienie dla sytuacji, w której grupa ludzi oferuje swoją wiedzę i wieloletnie doświadczenie całkowicie za darmo, a jedyną odpowiedzią ze strony władz, a właściwie burmistrza Miłosza Kroka, jest milczenie. Jeszcze bardziej zaskakuje fakt, że Krok publicznie zapowiada spotkanie, po czym przez kolejne tygodnie nie znajduje czasu, by usiąść z mieszkańcami przy jednym stole. Za to znajduje czas, aby zlecić przygotowanie gotowego opracowania firmie zewnętrznej i zaprezentować je jako kolejną inicjatywę urzędu.

Niepokojące jest również to, że w tym samym czasie przedstawiciele społecznej inicjatywy bez większego problemu rozmawiają z władzami sąsiednich gmin. Tam nikt nie traktuje rozmowy jako zagrożenia. Wręcz przeciwnie. Samorządowcy rozumieją, że planowanie sieci tras rowerowych wymaga współpracy ponad granicami gmin i wykorzystania wiedzy ludzi, którzy od lat korzystają z tych tras. W Grodkowie zabrakło czegoś znacznie cenniejszego niż pieniądze na opracowanie przewodnika. Zabrakło zwykłej pokory wobec mieszkańców i gotowości do wysłuchania ich argumentów, czyli tego czego się wymaga od dobrego włodarza gminy
Coraz częściej można odnieść wrażenie, że w Grodkowie decyzje zapadają najpierw, a rozmowy z mieszkańcami, jeśli w ogóle do nich dochodzi, mają jedynie potwierdzić wcześniej przyjęty kierunek. Taki model zarządzania może przynosić krótkotrwały efekt wizerunkowy, ale z ideą samorządności ma niewiele wspólnego. Przypomina raczej zarządzanie folwarkiem i bardziej jest zbliżony do postępowania kacyka niż dobrego samorządowca.

Panie Miłoszu Krok! Samorząd nie jest własnością burmistrza! Nie jest miejscem budowania osobistego wizerunku ani przestrzenią, w której społeczne inicjatywy są mile widziane tylko wtedy, gdy można je przedstawić jako sukces urzędu. Samorząd istnieje po to, aby wykorzystywać potencjał mieszkańców, a nie go ignorować.
Jeżeli władza przestaje słuchać ludzi, którzy chcą bezinteresownie pomagać, to nie traci na tym opozycja ani media. Traci cała gmina. Bo żadna firma zewnętrzna, nawet najlepiej opłacona, nie zastąpi wiedzy mieszkańców, którzy swoją gminę znają z perspektywy tysięcy przejechanych kilometrów, a nie mapy wyświetlonej na ekranie komputera.

Wizualizacja wstępnie zaplanowanych tras pieszo rowerowych opracowanych przez grupę mieszkańców gminy Grodków