5 maja w kalendarzu znajdziemy kilka świąt, które mówią o zdrowiu, godności, pracy i codziennych wyborach. To Światowy Dzień Higieny Rąk, Dzień Bez Makijażu, Międzynarodowy Dzień Położnej, Dzień Walki z Dyskryminacją Osób z Niepełnosprawnościami, Dzień Europy oraz Światowy Dzień Astmy. Każde z nich przypomina o czymś prostym, ale ważnym, od mycia rąk po szacunek dla drugiego człowieka.

Światowy Dzień Higieny Rąk

5 maja obchodzony jest Światowy Dzień Higieny Rąk. To święto zainicjowane przez WHO w 2009 roku, które przypomina, że mycie i dezynfekcja rąk są jednymi z najprostszych, najtańszych i najskuteczniejszych sposobów ochrony zdrowia.

Higiena rąk ma ogromne znaczenie nie tylko w szpitalach, przychodniach i domach opieki. Jest równie ważna w szkołach, przedszkolach, zakładach pracy, sklepach i domach. To właśnie przez dłonie bardzo często przenosimy bakterie i wirusy. Wystarczy dotknąć klamki, telefonu, poręczy, pieniędzy czy wózka sklepowego, a potem twarzy, aby zwiększyć ryzyko zakażenia.

W placówkach medycznych prawidłowa higiena rąk może decydować o bezpieczeństwie pacjentów. Chroni przed zakażeniami szpitalnymi, które są jednym z najpoważniejszych problemów systemów ochrony zdrowia. Dlatego WHO od lat przypomina personelowi medycznemu o tak zwanych pięciu momentach higieny rąk, czyli sytuacjach, w których mycie lub dezynfekcja dłoni jest szczególnie ważna.

To święto ma też wymiar codzienny. Przypomina, że ręce trzeba myć po powrocie do domu, przed jedzeniem, po skorzystaniu z toalety, po kontakcie ze zwierzętami, po kaszlu, kichaniu i korzystaniu z komunikacji publicznej. Niby oczywiste, ale praktyka pokazuje, że nadal warto o tym mówić.

Dzień Bez Makijażu

5 maja przypada także Dzień Bez Makijażu. To nieformalne święto promujące naturalność, samoakceptację i zdrowe podejście do wyglądu.

Nie chodzi o krytykę makijażu. Dla wielu osób jest on formą wyrażania siebie, elementem stylu, pracy albo po prostu przyjemnością. Dzień Bez Makijażu przypomina jednak, że nikt nie powinien czuć presji, aby codziennie ukrywać swoją twarz pod warstwą kosmetyków.

To święto zwraca uwagę na presję społeczną związaną z wyglądem. Dotyczy ona szczególnie kobiet, ale coraz częściej także mężczyzn. W mediach społecznościowych, reklamach i popkulturze promowany jest obraz idealnej skóry, idealnych rysów i idealnej sylwetki. Tymczasem prawdziwa twarz ma przebarwienia, zmarszczki, piegi, cienie pod oczami i niedoskonałości.

Dzień Bez Makijażu to dobra okazja, by dać skórze odpocząć, ale też spojrzeć na siebie łagodniej. Naturalność nie musi oznaczać zaniedbania. Może oznaczać zgodę na to, że człowiek nie jest filtrem z telefonu.

Międzynarodowy Dzień Położnej

5 maja obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Położnej. To święto osób, które towarzyszą kobietom w jednym z najważniejszych momentów życia, w czasie ciąży, porodu i połogu.

Zawód położnej jest samodzielnym zawodem medycznym. Położna nie jest jedynie „pomocą przy porodzie”. To osoba z wiedzą, doświadczeniem i odpowiedzialnością. Opiekuje się kobietą ciężarną, rodzącą, młodą mamą i noworodkiem. Wspiera, edukuje, obserwuje, reaguje i często jako pierwsza zauważa, że dzieje się coś niepokojącego.

Historia położnictwa jest bardzo długa. Dawniej kobiety rodziły głównie w domach, przy pomocy akuszerek, które wiedzę zdobywały z praktyki i przekazu międzypokoleniowego. Z czasem położnictwo stało się ważną dziedziną medycyny, a porody przeniosły się do szpitali. Dzięki temu znacząco zmniejszyła się śmiertelność matek i noworodków.

Dziś coraz częściej mówi się o humanizacji porodu. Kobieta ma prawo do godnego traktowania, informacji, wsparcia i poszanowania swojej intymności. Położna odgrywa w tym procesie kluczową rolę. Czasem jedno spokojne zdanie, obecność i profesjonalizm mogą zmienić całe doświadczenie porodu.

Dzień Walki z Dyskryminacją Osób z Niepełnosprawnościami

5 maja obchodzony jest Dzień Walki z Dyskryminacją Osób z Niepełnosprawnościami. To święto, które przypomina, że równość nie kończy się na deklaracjach.

Osoby z niepełnosprawnościami nadal napotykają bariery w codziennym życiu. Czasem są to bariery architektoniczne, schody bez podjazdu, brak windy, zbyt wąskie przejścia. Czasem bariery komunikacyjne, brak tłumacza języka migowego, niedostępne strony internetowe, niezrozumiałe procedury. Czasem bariery społeczne, litość, lekceważenie, wykluczanie albo traktowanie dorosłych osób jak dzieci.

Ten dzień ma przypominać, że osoby z niepełnosprawnościami są pełnoprawnymi członkami społeczeństwa. Mają prawo do edukacji, pracy, kultury, transportu, opieki zdrowotnej, samodzielności i decydowania o sobie.

W Polsce tego dnia organizowane są marsze godności, spotkania, debaty i akcje społeczne. Ich cel jest prosty, pokazać, że dostępność nie jest przywilejem. Jest warunkiem normalnego życia.

Dzień Europy

5 maja obchodzony jest Dzień Europy związany z powstaniem Rady Europy. To właśnie 5 maja 1949 roku podpisano w Londynie statut tej organizacji. Jej celem stała się ochrona praw człowieka, demokracji i praworządności.

Warto pamiętać, że Dzień Europy ma dwie daty. 5 maja świętuje Rada Europy, natomiast 9 maja obchodzony jest Dzień Europy w Unii Europejskiej, związany z planem Schumana i początkiem integracji europejskiej.

Rada Europy nie jest instytucją Unii Europejskiej. To osobna organizacja międzynarodowa z siedzibą w Strasburgu. Polska należy do niej od 1991 roku. Jednym z najważniejszych elementów jej systemu jest Europejski Trybunał Praw Człowieka.

Dzień Europy przypomina, że po tragedii II wojny światowej kontynent zaczął budować przyszłość na współpracy, prawach człowieka i dialogu. To święto nie musi być partyjne ani ideologiczne. Może być po prostu przypomnieniem, że pokój i wolność wymagają troski.

Światowy Dzień Astmy

5 maja 2026 roku przypada również Światowy Dzień Astmy. Obchodzony jest od 1998 roku, w pierwszy wtorek maja, z inicjatywy Globalnej Inicjatywy na Rzecz Astmy.

Astma to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych. Objawia się napadami duszności, kaszlem, świszczącym oddechem i uczuciem ucisku w klatce piersiowej. Objawy mogą nasilać się po kontakcie z alergenami, wysiłku fizycznym, infekcji, stresie, zimnym powietrzu lub zanieczyszczeniami.

Choroba jest nieuleczalna, ale można ją skutecznie kontrolować. Dzięki odpowiedniej diagnostyce, leczeniu i unikaniu czynników wywołujących napady wiele osób z astmą może normalnie pracować, uczyć się, uprawiać sport i prowadzić aktywne życie.

Światowy Dzień Astmy ma zwiększać świadomość społeczną. Wiele osób kaszel, duszności czy świszczący oddech bagatelizuje przez lata. Tymczasem właściwe rozpoznanie i leczenie mogą znacząco poprawić komfort życia, a w skrajnych przypadkach także je uratować.