270 milionów złotych pożyczki. Kto zapłaci rachunek?

Ponad 270 milionów złotych pożyczki na zakup pociągów i spłata rozłożona na dwadzieścia lat. W swoim najnowszym felietonie radny Sejmiku Województwa Opolskiego Wojciech Komarzyński stawia pytanie, dlaczego samorząd województwa nie przygotował środków na jedną z najbardziej przewidywalnych inwestycji i czy mieszkańcy po raz kolejny zapłacą za błędne decyzje rządzącej od dwóch dekad koalicji.

Podczas ostatniej Sesji rządząca w naszym województwie od dwudziestu już lat koalicja PO - Mniejszość Niemiecka (obecnie KO - Śląscy Samorządowcy) zdecydowała o zaciągnięciu ponad 270 milionów złotych pożyczki na zakup regionalnego taboru kolejowego, którą mieszkańcy naszego województwa mają spłacać przez kolejne dwadzieścia lat.

Nie mam najmniejszych wątpliwości, że zakup nowego taboru kolejowego jest potrzebny. Co więcej, jest on w mojej ocenie o wiele lat spóźniony. Mieszkańcy Opolszczyzny zasługują bowiem na nowoczesne, bezpieczne i komfortowe pociągi. Trudno więc sprzeciwiać się samej inwestycji. Jest jednak zasadnicza różnica między poparciem dla zakupu pociągów, a zgodą na sposób jego finansowania. Jeśli województwo zamierza zadłużyć mieszkańców na kolejne 270 milionów złotych, to pierwsze pytanie powinno brzmieć: gdzie są nasze środki własne? Jak to możliwe, że samorząd dysponujący budżetem przekraczającym już dzisiaj miliard złotych rocznie nie potrafił przez lata zgromadzić środków na jedną z najbardziej oczywistych i przewidywalnych inwestycji? Przecież nikt nie dowiedział się wczoraj, że pociągi się starzeją. I tu pojawia się kolejne pytanie. Gdzie są pieniądze z Krajowego Planu Odbudowy? Przecież przez wiele miesięcy przekonywano Polaków, że ta gigantyczna pożyczka zaciągnięta przez państwo ma finansować właśnie rozwój i modernizację kraju. Dlaczego więc dziś samorząd musi sięgać po pożyczkę z puli tego już zaciągniętego przez państwo kredytu, zamiast obiecywanych dotacji?

A może - i to jest pytanie, którego wielu wolałoby nie usłyszeć - pieniądze zostały rozdysponowane gdzie indziej? Czy zamiast na strategiczne inwestycje trafiły na kolejne zbędne wydatki rządzącej większości, na polityczne projekty i przedsięwzięcia, które przynoszą korzyści przede wszystkim środowiskom związanym z obecną władzą? To pytanie wydaje się retoryczne. Najbardziej bulwersujące jest bowiem to, że pieniędzy podobno nie ma na pociągi, a wciąż znajdują się na milionowe dotacje dla politycznego zaplecza, na przedsięwzięcia organizowane przez środowiska politycznie zaprzyjaźnione z władzą, na administrację, która dawno przestała pełnić wyłącznie funkcję służebną wobec obywateli, a coraz częściej przypomina przechowalnię dla partyjnego aktywu. 

Każdego roku dziesiątki milionów złotych pochłania aparat urzędniczy. Znajdują się środki na nagrody i premie. Powstają kolejne zbędne i polityczne stanowiska. W kontrolowanych instytucjach zdarzają się sytuacje, które budzą pytania o zasadność wynagrodzeń sięgających kilkudziesięciu tysięcy złotych miesięcznie. Nie brakuje pieniędzy na kosztowną promocję, na delegacje, na pobyty w drogich hotelach, na wystawny styl sprawowania władzy. Nie brakuje również środków na wysokie dotacje dla zamożnych beneficjentów, dla firm powiązanych ze środowiskami politycznymi, czy dla stowarzyszeń, które później aktywnie wspierają rządzących w kampaniach wyborczych. Jeżeli na to wszystko pieniądze się znajdują, a jednocześnie nie ma ich na systematyczną modernizację taboru kolejowego, to trudno nie postawić pytania o rzeczywiste priorytety tej władzy. 
Bo nowoczesne pociągi nie są fanaberią. Są jednym z podstawowych obowiązków samorządu województwa.
Mieszkańcy mają prawo przy tym wiedzieć, co właściwie zostanie kupione za te 270 milionów złotych. Czy będą to rzeczywiście nowe pojazdy spełniające najwyższe standardy, czy też - szczególnie w świetle publicznych wypowiedzi Przewodniczącego Sejmiku Województwa Opolskiego - istnieje ryzyko zakupu używanego taboru sprowadzanego z Niemiec? Przy tak ogromnych środkach nie może być miejsca na półprawdy, niedomówienia, ani decyzje podejmowane poza społeczną kontrolą. Dzisiaj łatwo zaciągnąć pożyczkę i ogłosić sukces, znacznie trudniej odpowiedzieć na pytanie, dlaczego województwo, które każdego roku wydaje setki milionów złotych, nie potrafiło przygotować się do tej inwestycji bez zaciągania kolejnego ogromnego długu.

Bo problemem nie jest zakup pociągów. Prawdziwym problemem jest filozofia rządzenia, w której na polityczne wygody, rozbudowaną administrację, premie, nagrody, kosztowne wyjazdy, autopromocję i rozmaite dotacje pieniądze znajdują się zawsze. Na strategiczne inwestycje dla mieszkańców dopiero wtedy, gdy można zaciągnąć kolejny kredyt i wystawić rachunek przyszłym pokoleniom.

Wojciech Komarzyński
radny Województwa Opolskiego