Ciągle odkładasz wszystko na później? 6 września jest twoim dniem

6 września to dobra okazja, żeby wreszcie zrobić coś, co od kilku dni czeka na swoje „później”. Dzień Walki z Prokrastynacją poświęcony jest odkładaniu obowiązków, choć sami zwykle znajdujemy dla tego lepsze określenia: jeszcze chwila, zaraz zacznę, zrobię jutro. Problem zaczyna się wtedy, gdy z niewinnego „za chwilę” robi się codzienny sposób na unikanie tego, co naprawdę mamy do zrobienia.

Każdy ma czasem takie „zaraz”. Zaraz odpiszę na maila, zaraz posprzątam, zaraz zabiorę się do nauki. Najpierw tylko kawa, Facebook, jeden film, może jeszcze szybkie sprawdzenie wiadomości. Mija godzina, czasem pół dnia, a to, co mieliśmy zrobić, nadal czeka. 6 września obchodzimy Dzień Walki z Prokrastynacją, czyli odkładaniem ważnych spraw na później. Prokrastynacja brzmi jak skomplikowany termin, ale samo zjawisko zna chyba każdy. Mamy coś do zrobienia, wiemy, że powinniśmy się tym zająć, a mimo to znajdujemy dziesięć innych rzeczy, które nagle wydają się pilniejsze.

Student zamiast uczyć się do egzaminu zaczyna sprzątać mieszkanie. Ktoś, kto od tygodnia planuje porządki, właśnie wtedy przypomina sobie o zaległych wiadomościach. Przed napisaniem ważnego tekstu nagle trzeba sprawdzić pocztę, wiadomości, pogodę albo Facebooka. I robi się późno.

Prokrastynacja to nie lenistwo

Prokrastynację często wrzuca się do jednego worka z lenistwem. Niesłusznie. Człowiek odkładający obowiązki wcale nie musi siedzieć bezczynnie. Często robi bardzo dużo, tyle że akurat nie to, co w danym momencie powinien. Zamiast najważniejszego zadania wybiera prostsze, przyjemniejsze albo takie, które daje szybki efekt. Problem wraca później, zwykle razem z poczuciem winy i coraz większą presją czasu.

Stąd określenie „syndrom studenta”. Nauka do egzaminu może czekać kilka dni, później jeszcze jeden wieczór, aż nagle zostaje ostatnia noc. Termin, który wcześniej wydawał się odległy, staje się najlepszą motywacją. Prokrastynacji mogą towarzyszyć problemy z organizacją czasu, ustalaniem priorytetów i skupieniem się na jednym zadaniu. Czasem pojawia się też odwrotny problem: bierzemy na siebie zbyt wiele, a później nie wiadomo, od czego zacząć. Im dłużej zwlekamy, tym większy stres. W końcu strach przed konsekwencjami staje się silniejszy niż niechęć do rozpoczęcia pracy.

„Tylko na chwilę zajrzę na Facebooka”

Dzisiaj odkładanie obowiązków jest wyjątkowo łatwe. Telefon właściwie bez przerwy podsuwa coś ciekawszego niż zadanie, którym powinniśmy się zająć. Miało być pięć minut na Facebooku. Później film przesłany przez znajomego, kilka wiadomości, następny film i jeszcze szybkie sprawdzenie, co nowego. Z pięciu minut zrobiła się godzina. A skoro jest już tak późno... Zaczniemy jutro.

Nie każdy przypadek odkładania obowiązków oznacza oczywiście poważny problem. Każdemu zdarza się gorszy dzień, zmęczenie czy zwyczajny brak ochoty. Jeżeli jednak ciągłe przekładanie spraw zaczyna utrudniać codzienne funkcjonowanie, powoduje problemy w pracy, szkole lub życiu prywatnym, warto zastanowić się nad jego przyczynami. Często nie chodzi bowiem o samą niechęć do pracy. Odkładamy zadania, które wydają się trudne, nudne, niejasne albo przytłaczające. Powodem może być również strach przed porażką. Perfekcjonista potrafi zwlekać właśnie dlatego, że boi się, iż efekt nie będzie wystarczająco dobry.

Wtedy znacznie przyjemniej zrobić coś, co daje natychmiastową nagrodę. Kolejny odcinek serialu wygrywa z projektem, który trzeba oddać za tydzień.

Jak przestać odkładać?

Nie trzeba od razu planować rewolucji. Czasem wystarczy usunąć z otoczenia to, co najbardziej rozprasza. Wyciszyć telefon, wyłączyć telewizor, zamknąć Facebooka i ustalić konkretną godzinę rozpoczęcia pracy. Pomaga też podzielenie większego zadania na mniejsze części. Praca magisterska brzmi groźnie. Napisanie jednej strony już trochę mniej. Dwie godziny nauki mogą zniechęcać, ale nauczenie się kilkunastu słówek jest zadaniem do wykonania.

Jeżeli mamy przed sobą cały dzień, trudniejsze rzeczy najlepiej zrobić wtedy, gdy mamy jeszcze najwięcej energii. Regularna praca po kawałku zwykle daje lepszy efekt niż wielogodzinny maraton tuż przed terminem. 

Dzień Walki z Prokrastynacją można więc uczcić wyjątkowo prosto. Zrobić dzisiaj tę jedną rzecz, którą od kilku dni przekładamy.