8 października. Osiem ramion, trzy serca i niebieska krew. Dziś święto ośmiornicy

Trzy serca, niebieska krew, świetny wzrok i osiem ramion, które potrafią działać z dużą niezależnością. Ośmiornice zdecydowanie nie należą do zwyczajnych mieszkańców oceanów. 8 października mają swoje święto i właśnie im poświęcamy dziś najwięcej miejsca. W czwartek przypadają również Międzynarodowy Dzień Podologii oraz Światowy Dzień Wzroku.

Osiem ramion i data nieprzypadkowa. Dzień Ośmiornicy

Światowy Dzień Ośmiornicy obchodzony jest 8 października. Data dobrze pasuje do bohaterki święta. Ósmy dzień miesiąca nawiązuje oczywiście do ośmiu ramion ośmiornicy. Samo święto ustanowiono w 2007 roku. Ośmiornice należą do głowonogów. Znanych jest około 300 gatunków, które można spotkać w bardzo różnych częściach oceanów. Jedne żyją na rafach koralowych, inne na dnie morskim, są też takie, które dobrze radzą sobie w zimnych głębinach. W wodach słodkich ośmiornic nie znajdziemy. Różnice w rozmiarach są ogromne. Najmniejszy z opisanych gatunków, Octopus wolfi, dorasta do około 2,5 centymetra i waży mniej niż gram. Za największy znany gatunek uważa się ośmiornicę olbrzymią. Dorosłe osobniki osiągają zwykle około 15 kilogramów, choć naukowo udokumentowano okaz ważący aż 71 kilogramów.

Trzy serca i niebieska krew

Ośmiornica ma trzy serca. Jedno pompuje krew przez ciało, dwa pozostałe obsługują skrzela. Podczas pływania główne serce przestaje pracować. To jeden z powodów, dla których ośmiornice dość szybko się wtedy męczą i chętnie poruszają się po dnie. Ich krew ma niebieskawy kolor. Odpowiada za to hemocyjanina, białko zawierające miedź i transportujące tlen. Nie mają szkieletu, dzięki czemu potrafią przeciskać się przez zadziwiająco małe szczeliny. Nawet przedstawiciele większych gatunków są w stanie przedostać się przez otwór o średnicy zaledwie 2,5 centymetra. Pomagają im w tym niezwykle giętkie ramiona, wyposażone w przyssawki służące do chwytania i manipulowania przedmiotami.

Inteligentny uciekinier

Ośmiornice uchodzą za jedne z najinteligentniejszych bezkręgowców. Mają bardzo rozbudowany układ nerwowy, przy czym około dwóch trzecich neuronów znajduje się w nerwach ramion. Dzięki temu ramiona mogą wykonywać złożone ruchy z dużą autonomią. W doświadczeniach ośmiornice radziły sobie z labiryntami i zadaniami wymagającymi rozwiązywania problemów. Obserwowano również osobniki bawiące się przedmiotami. Potrafią otwierać pojemniki, a trzymane w akwariach mają opinię wyjątkowo pomysłowych uciekinierów. Zdarzało się, że wydostawały się ze swoich zbiorników i przedostawały do innych w poszukiwaniu jedzenia. Ich przyssawki służą nie tylko do chwytania. Znajdują się w nich chemoreceptory, dzięki którym ośmiornica może w pewnym sensie „smakować” to, czego dotyka.

Mistrzyni znikania

W razie niebezpieczeństwa ośmiornica potrafi błyskawicznie zmienić barwę i wygląd skóry, wtapiając się w otoczenie. Niektóre gatunki zmieniają również jej teksturę, dzięki czemu jeszcze trudniej je dostrzec. Jeśli to nie wystarczy, może wypuścić chmurę sepii i wykorzystać moment zamieszania do ucieczki. Niektóre ośmiornice potrafią nawet odrzucić zaatakowane ramię. Utracona kończyna może później odrosnąć. Ośmiornice są drapieżnikami. Polują między innymi na kraby, krewetki, małże, ryby i inne głowonogi. Zdobycz chwytają ramionami i przytrzymują przyssawkami.

Światowy Dzień Ośmiornicy ma również przypominać o ochronie tych zwierząt. Problemem są rosnące połowy oraz niszczenie raf koralowych, będących miejscem życia części gatunków.

8 października warto też spojrzeć na... stopy

Tego samego dnia obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Podologii. To dobra okazja, żeby przypomnieć o zdrowiu stóp, o którym wielu z nas zaczyna myśleć dopiero wtedy, gdy coś zaczyna boleć albo utrudniać chodzenie.

Do podologa trafiają między innymi osoby z wrastającymi paznokciami, odciskami, modzelami, pękającymi piętami, grzybicą czy brodawkami. Szczególnej uwagi wymagają stopy osób chorujących na cukrzycę.

I jeszcze Światowy Dzień Wzroku

8 października 2026 roku przypada także Światowy Dzień Wzroku, obchodzony w drugi czwartek października. Tego dnia dużo mówi się o profilaktyce i regularnych badaniach. Wiele problemów ze wzrokiem można bowiem odpowiednio wcześnie wykryć, a części z nich również zapobiec. Pierwsze obchody w Polsce odbyły się w 2006 roku.