5 listopada należy do bajkowych bohaterów. Pamiętamy też o języku romskim

Kto pamięta czasy, gdy na dobranockę czekało się przez cały dzień? Reksio, Bolek i Lolek, Miś Uszatek czy Smerfy przez lata towarzyszyli dzieciom przed telewizorami. Dziś, 5 listopada, obchodzimy Dzień Postaci z Bajek. Tego samego dnia przypada również Międzynarodowy Dzień Języka Romskiego.

Dzień Postaci z Bajek

Dla jednych najważniejszy był Reksio, który bez słów potrafił opowiedzieć całą historię. Inni woleli przygody Bolka i Lolka, Misia Uszatka, kota Filemona czy Kaczora Donalda. Dawniej dobranocka była niemal obowiązkowym punktem wieczoru. Trwała kilkanaście minut, a na kolejny odcinek trzeba było poczekać do następnego dnia. Dziś bajki można oglądać o dowolnej porze, w telewizji i internecie. Zmieniły się techniki animacji i pojawili się nowi bohaterowie, ale wiele dawnych postaci nadal cieszy się popularnością. Dzień Postaci z Bajek obchodzony jest 5 listopada. To nieoficjalne święto, które szczególnie chętnie celebrują przedszkola, szkoły i biblioteki. Organizowane są bale przebierańców, konkursy plastyczne, przedstawienia i wspólne czytanie. Pochodzenie święta nie zostało jednoznacznie ustalone. Czasami jego datę wiąże się z urodzinami Walta Disneya, jednak słynny twórca animacji urodził się 5 grudnia 1901 roku, a więc miesiąc później. Bajki mają znacznie dłuższą historię niż kino czy telewizja. Przez stulecia przekazywano je ustnie, zanim zaczęto spisywać opowieści o zwierzętach, czarodziejach i niezwykłych przygodach. Do najstarszych znanych bajkopisarzy należy Ezop, żyjący prawdopodobnie w VI wieku przed naszą erą. W późniejszych wiekach popularność zdobyły baśnie Charles'a Perraulta, braci Grimm i Hansa Christiana Andersena. W Polsce ważne miejsce zajmują bajki Ignacego Krasickiego, których pierwszy zbiór ukazał się w 1779 roku.

W XX wieku bajkowi bohaterowie na dobre zadomowili się na ekranach. Myszka Miki zadebiutowała w 1928 roku, Kaczor Donald w 1934, a Tom i Jerry w 1940 roku. Polska animacja również doczekała się swoich gwiazd. Bolek i Lolek pojawili się w 1963 roku, Reksio cztery lata później, a serial o Misiu Uszatku rozpoczął emisję w 1975 roku.

Bajki bawią, ale pomagają też dzieciom poznawać świat. Uczą rozpoznawania emocji, rozwijają wyobraźnię i słownictwo. Pokazują, czym jest przyjaźń, uczciwość czy odpowiedzialność. Szczególnie cenne jest wspólne czytanie, które daje rodzicom okazję do rozmowy z dziećmi.

Międzynarodowy Dzień Języka Romskiego

5 listopada obchodzony jest także Międzynarodowy Dzień Języka Romskiego. Święto przypomina o języku i kulturze Romów, jednej z największych mniejszości etnicznych Europy. Liczebność tej społeczności szacuje się na 10 do 12 milionów osób. Język romski ma wiele dialektów, które przez stulecia rozwijały się w różnych częściach kontynentu. Przez długi czas był przekazywany przede wszystkim ustnie, z pokolenia na pokolenie.

Początki święta sięgają 5 listopada 2008 roku. W Zagrzebiu, podczas prezentacji słownika chorwacko-romskiego, zorganizowano spotkanie poświęcone ochronie tego języka. Jednym z inicjatorów był działacz romski Veljko Kajtazi. W 2012 roku inicjatywę poparł parlament Chorwacji, a trzy lata później UNESCO ustanowiło 5 listopada Światowym Dniem Języka Romskiego. Obchody mają przypominać o potrzebie ochrony języka, jego nauczania i dokumentowania. Dla społeczności romskiej jest on ważną częścią tożsamości, historii i tradycji, które warto zachować dla kolejnych pokoleń.